Ontgraven onder sanerende omstandigheden

Uitvoerders beschouwen de groeiplaats bij deze methode als een bodemverontreiniging en verwijderen de plaats onder sanerende omstandigheden. Als uitgangspunt geldt de CROW-richtlijn 4000 ‘Werken in en met verontreinigde grond’.

Graaf de groeiplaats volledig uit. Classificeer alle vrijkomende grond als ‘niet toepasbaar’ en voer het ter vernietiging af samen met plantresten. Doorgaans is het voldoende om tot 1 a 1,5 meter diepte te ontgraven. Maak al het materiaal en materieel schoon binnen de werklocatie en zorg ervoor dat onbevoegden de afgezette omgeving niet betreden. Deze methode resulteert in een kort tijdsbestek in het volledig verwijderen van de groeiplaats met minimale risico’s op hergroei.

Tip: Geef aan uw aannemer door dat u het werk inschaalt als een rode classificatie (nieuw) of de oude ‘3T/0F' verontreiniging zonder de inzet of noodzaak tot persoonlijke beschermingsmiddelen. Hiermee heeft de aannemer een helder beeld van de manier waarop het werk uitgevoerd moet worden en voorkomt u een onderschatting van de risico’s op verspreiding of besmetting van de omgeving.

Effectiviteit

Deze methode is buitengewoon effectief en zinvol wanneer er een hoge urgentie is om een groeiplaats snel en vrij van resten op te leveren. De ontgravingsdiepte van minimaal 30 cm na de laatst zichtbare wortel (of 30 cm in grondwater) sluit het risico op achterblijvende wortels zo goed als geheel uit. De aannemer kan de plek na ontgraven aanvullen met schone grond, hiermee kan in uiterste gevallen nazorg achterwege blijven. Dit kan bijvoorbeeld voorkomen wanneer er kostbare kapitaalgoederen (woningen, constructies of wegen) direct op de groeiplaats gerealiseerd worden en er geen zicht meer is op de groeiplaats. Het advies blijft om de locatie, wanneer mogelijk, altijd 1 of 2 groeiseizoenen te monitoren.


  • Afgraven

Kosten

De kosten van deze methode lopen sterk uiteen. Dat heeft te maken met de locatie van de groeiplaats. Dit komt door:

  • De aanwezige kapitaalgoederen.
  • Bereikbaarheid van de locatie.
  • Aanvullende maatregelen (verkeer/vergunningen/spoedprocedures).
  • De grote hoeveelheid te ontgraven grond en verwerkingswijze van de vrijgekomen grond (zeven, verbranden of als Niet-Toepasbaar afvoeren) zijn kostenverhogend.

Het advies: laat altijd een locatiespecifieke kostenraming maken, maar als eerste indicatie kan met onderstaande bedragen worden gerekend. Deze m2-prijzen zijn exclusief stortkosten en gaan uit van een ontgravingsdiepte van 1 tot 1,5 meter.

Voor- en nadelen

Voordelen

  • Na afronding van de werkzaamheden is de groeiplaats volledig weg.
  • Bij zorgvuldige uitvoering is het risico op hergroei zeer klein.
  • De methode is in urgente situaties (planning) vaak snel inzetbaar.

Nadelen/risico's

  • Er wordt relatief veel grond ontgraven met een lage besmettingsverwachting.
  • Alle grond verlaat de grondketen, de methode is weinig circulair of duurzaam.
  • Het werk is vrij uitgebreid qua aanvullende maatregelen en vraagt een verhoogde mate van ervaring van de uitvoerende partij.
  • Hoge eenheidsprijs per m2/m3, met name door de hoge stortkosten van de vrijkomende grond (classificatie 'Niet Toepasbaar')

Verdere adviezen voor uitvoeren van ontgravingen (uit: Landelijk Protocol omgaan met Aziatische duizendknopen, Infoblad D):

  • Indien er tijdelijke opslag van besmette grond nodig is:
    • Verzamel besmette grond en plant-/wortelresten óp de besmette locatie.
    • Zorg ervoor dat deze grond of resten niet in contact kunnen komen met de ondergrond door ze op een verharding of rijplatente leggen.
    • Voorkom verspreiden of wegwaaien door de grond en resten af te dekken.
    • Situeer de (tijdelijke) opslag niet bij mogelijke verspreidingsroutes (zoals watergangen).
    • Kleine hoeveelheden kunnen worden opgeslagen in afsluitbare BigBags.
  • Graaf groeilocaties gecontroleerd af in lagen van 30 centimeter (zowel horizontaal als verticaal) tot er visueel geen wortelresten van duizendknopen meer worden aangetroffen. Geadviseerd wordt om een kraan met kanteldraaistuk te gebruiken om zorgvuldig in lagen te graven.
  • Na de laatste zichtbare wortels dient nog 30 cm extra afgegraven te worden, zowel verticaal als horizontaal.
  • Bij tijdelijke uitname van grond, bijvoorbeeld voor kabels en leidingen, gelden de bovenstaande regels voor het tijdelijk opslaan van besmette grond. Bij tijdelijke uitname van grond moet er wel rekening worden gehouden dat na terugplaatsing van de grond meestal een groeispurt volgt van de Aziatische duizendknoop. Bespreek derhalve voor uitvoering met opdrachtgever of terreineigenaar of terugplaatsing wel wenselijk is.
  • Al het gebruikte materieel (graafmiddelen, banden, traptreden, schoenzolen, kleding etc.) dient te worden schoongemaakt voordat het terrein verlaten wordt (denk aan borstelen, afspuiten, compressor). Het schoonmaken dient te gebeuren op een verhard oppervlak. De vrijkomende grond en duizendknoopresten moeten worden afgevoerd met de stroom besmette grond. Als de planning het toestaat heeft een ontgraving bij droog weer de voorkeur, omdat het dan makkelijker is schoon te werken.

Meer informatie